Amerykański sąd federalny: spór w Kościele anglikańskim jest sprawą wewnętrzną
Sąd federalny oddalił pozew w sporze wewnątrz ACNA, podkreślając autonomię Kościoła w rozwiązywaniu konfliktów według zasad biblijnych.
Sąd federalny w Karolinie Południowej w Stanach Zjednoczonych oddalił pozew wniesiony przez grupę duchownych przeciwko Kościołowi Anglikańskiemu w Ameryce Północnej (Anglican Church in North America, ACNA). Uznał, że spór dotyczy wyłącznie wewnętrznych spraw Kościoła i jest objęty zasadą autonomii wspólnot wyznaniowych. Decyzja zapadła po tym, jak we wrześniu 2025 roku grupa pod przewodnictwem biskupa Dereka Jonesa próbowała wystąpić z Kościoła, zarzucając arcybiskupowi Stevenowi Woodowi nadużywanie władzy. Kościół nie uznał tej decyzji, powołał nowe kierownictwo i przeprowadził postępowanie dyscyplinarne zgodnie z własnym prawem kanonicznym. Również w Polsce ustawa o gwarancjach wolności sumienia i wyznania chroni prawo kościołów do samodzielnego rozstrzygania sporów wewnętrznych, ograniczając ingerencję sądów powszechnych w sprawy wiary i dyscypliny.
Przebieg sporu i postępowanie kanoniczne
Spór rozpoczął się od oskarżeń o nadużywanie władzy kościelnej. Grupa związana z Jonesem uznała, że może samodzielnie wystąpić z Kościoła. W odpowiedzi władze kościelne powołały nowe kierownictwo i wszczęły postępowanie dyscyplinarne zgodnie z własnym prawem kanonicznym. W sierpniu sąd kanoniczny usunął Jonesa z urzędu. W październiku 2025 roku do sądu cywilnego wpłynął pozew. W listopadzie sąd częściowo wstrzymał działania władz kościelnych, jednak ostatecznie oddalił sprawę, podkreślając, że instytucje państwowe nie powinny rozstrzygać wewnętrznych sporów wyznaniowych.
Orzeczenie sądu federalnego wyraźnie wyznaczyło granice ingerencji państwa w życie wspólnot religijnych. Kościół zachował dzięki temu prawo do samodzielnego rozstrzygnięcia konfliktu według własnych zasad. W Polsce podobne mechanizmy wynikają z ustawy o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, która pozwala kościołom egzekwować dyscyplinę bez udziału sądów powszechnych.
Pismo Święte nakazuje, aby spory między wierzącymi rozstrzygać najpierw wewnątrz Kościoła. Apostoł Paweł pisał do Koryntian: „Czy odważy się ktoś z was, gdy ma sprawę z drugim, iść do sądu przed niesprawiedliwymi, a nie przed świętymi?” (1 Kor 6,1). Słowa te przypominają o właściwym porządku, w którym posłuszeństwo Chrystusowi jako Głowie Kościoła jest ważniejsze niż ludzkie ambicje. Polskie wspólnoty ewangeliczne, kierując się zasadami przedstawionymi w Mt 18,15–17, dążą do rozstrzygania sporów we własnym gronie, zanim ktokolwiek zwróci się do sądu cywilnego.
Gdy pojawiają się oskarżenia o nadużywanie władzy, naprawa sytuacji wymaga pokory, rzetelnego zbadania faktów i konsekwentnego przestrzegania prawa kanonicznego. Publiczne kampanie i pozwy cywilne nie mogą zastąpić takiego postępowania. Usunięcie biskupa z urzędu na mocy prawomocnego wyroku sądu kanonicznego dowodzi, że Kościół jest zdolny do samodzielnego egzekwowania dyscypliny. Także w Polsce wezwanie do rozstrzygania konfliktów wewnątrz wspólnoty regularnie powraca w różnych kościołach.
Historia ta przypomina, że każdy, kto sprawuje urząd kościelny, odpowiada zarówno przed swoimi przełożonymi, jak i przed samym Chrystusem.
Kronika miasta Boguszow-Gottesberg (Boża Góra) - kliknij, aby dowiedzieć się więcej
